Not Kategorileri

En az iki sözcükten meydana gelen, sözcüklerden en az birisi mecaz anlamıyla kullanılan, cümlede eylem bildiren söz öbekleridir. Deyimi oluşturan sözcükler çoğu zaman kendi anlamlarından uzaklaşmış görülürler. Örneğin; “Haberi duyunca etekleri zil çaldı.” cümlesinde “etekleri zil çalmak” çok sevinmek anlamına gelen bir deyimdir. Ancak burada etek, zil, çalmak sözlerinin sevinmekle bir ilgisinin olmadığı açık.


Bazı deyimlerde ise sözcükler gerçek anlamlarını tamamen yitirmemiş olabilir. Örneğin; “Yükte hafif pahada ağır ne varsa getirin.” cümlesindeki altı çizili deyimde “yük” ve “paha” sözcüklerinin gerçek anlamlı olduğu açıktır.
Deyimler genellikle bir eylem bildirir. Bu nedenle bir eylem gibi çekimlenebilir. Bu yönüyle atasözlerinden farklılık gösterir. Atasözleri daima cümle halinde bulunup yargı bildirirlerken, deyimler mastar olarak da kullanılabilir. Örneğin “küplere binmek” deyimdir ve “sinirlenmek” anlamındadır. Mastar halinde de anlamlıdır. Ancak bu açıklamaya uymayan deyimler de vardır. Örneğin, “Dün az kalsın kaza yapıyordum.” cümlesinde altı çizili söz deyim olarak verilmiş. Biz bu deyimi “az kalmak” şeklinde mastar olarak kullanamayız. Aslında bir eylem de bildirmeyen bu tür sözler, deyimlerin genel niteliklerine pek uymaz.

SÖZCÜKTE ANLAM KONULARI

1. GERÇEK, MECAZ VE YAN (YAKIŞTIRMA) ANLAM
2. SOMUT VE SOYUT ANLAM
3. TERİM ANLAM
4. EŞ ANLAM
5. KARŞIT (ZIT) ANLAM
6. DEYİM
7. ATASÖZÜ
8. SESTEŞ (EŞSESLİ) SÖZCÜKLER
9. ÖZDEYİŞ (VECİZE)
10. YANSIMA SÖZCÜKLER
11. İKİLEME
12. AD AKTARMASI

Bu not 1184 defa okundu. 0 yorum yapıldı.
22 Ocak 2015

Not Yorumları Yorum Ekle



Facebook Yorumları

Anket

Sitemizi Değerlendiriniz...
Çok iyi
İyi
Çok kötü
Orta
Kötü




Yeni Üyelik  |  Şifremi Unuttum

Üye çıkışı yapmak istediğinize emin misiniz?